- Moderatör
- #1
𐱅𐰇𐰼𐰚
Süper Moderator
Osmanlı Devleti Sultan Abdülmecit Islahatları
Tanzimat Fermanı (1839) İlan Edilme Nedenleri
● Londra Konferansı kararlarında etkili olabilmek
● Gayrimüslümlerin haklarını yükselterek devlete olan bağlılıklarını artırmak.
● Fransız İhtilali'nin etkisini azaltmak.
● Avrupa devletlerinin azınlıkları bahane ederek Osmanlı Devleti'nin iç işlerine karışmasını önlemek.
Hazırlayan: Mustafa Reşit Paşa'dır.
Tanzimat Fermanı'nda Etkili Olan Fikir Akımı: Osmancılık
Diğer Adı: Gülhane-i Hattı Hümayun'dur.
Fermanın Önemi: Padişah kendi gücünden hariç kanun gücüne kabul etmiştir. Bu ferman anayasacılığa geçişin ilk aşamasıdır.
Tanzimat Fermanı'nın Önemli Maddeleri
● Müslüman ve Hristiyan bütün tebaanın can güvenliği, malı, ırzı ve namusu korunacaktır.
● Vergi, herkesin gücü oranında tahsil edilecektir.
● Askerlik tüm Osmanlı tebaası için zorunlu olacak ve askerlik süresi dört veya beş yıl olarak belirlenecektir.
● Hiç kimseye yargılamadan ölüm cezası verilmeyecek, herkes malını mülkünü istediği gibi tasarruf edebilecektir.
● Ülkenin harap olmasına yol açan rüşveti önlemek amacıyla etkili bir kanun hazırlanacaktır.
Islahat Fermanı (1856)
● Paris Barış Konferansı kararlarında etkili olabilmek.
● Tanzimat Fermanı'nın diğer ilan edilme nedenleri ile aynıdır.
Islahat Fermanı'nda Etkili Olan Fikir Akımı: Osmancılık.
Fermanı İlan Eden: Sultan Abdülmecit'tir.
Fermanın Önemi: Müslüman - gayrimüslim eşitliği tam olarak sağlandı. Müslümanlar ise bu fermana tepki gösterdi.
Islahat Fermanı'nın Önemli Maddeleri
● Müslümanlar ile gayrimüslimler kanun önünde eşit olacak.
● Devlet hizmetlerine, askerliğe ve okullara ayrım gözetmeksizin tüm tebaa kabul edilecek.
● Cizye vergisi kaldırılacak, gayrimüslimler askerlik yapacak veya askerlik bedelini nakit olarak ödeyecek.
● Mahkemeler herkese açık olacak, keyfi cezalar verilmeyecek.
● Müslümanlar ile gayrimüslimler arasındaki davaları görmek için karma mahkemeler kurulacak, gayrimüslimlerin şahitlikleri kabul edilecek ve herkes kendi inancına göre yemin edebilecek.
● Yazışmalarda veya halkın ve memurların söyleminde gayrimüslimleri aşağılayan tabirler kullanılmayacak.
● Yabancılar da Osmanlı Devleti sınırları içerisinde mülk sahibi olabilecek.
● İltizam usulü kaldırılacak, bütün Osmanlı tebaası din ve mezhebi de ne olursa olsun aynı vergiyi ödeyecek.
Diğer Islahatlar
● Meclisi Ali Tanzimat açıldı. (1861'de Meclisi Ahkam-ı Adliye ile birleşti.) Meclisi Ahkam-ı Adliye açıldı.
● Meclis-i Maarif-i Umumiye Nezareti kuruldu. (MEB)
● Encümen-i Daniş kuruldu.(Fen kitaplarının tercümesini yaptı. Redhouse ve Hammer burada çalışmalar yaptı.)
● Darülmuallim (erkek öğretmen yetiştirmek için) açıldı.
● Jandarma teşkilatı kuruldu. Polis teşkilatı kuruldu.
● İlk defa İzmir- Aydın arasına demir yolu yapıldı.
● Şirketi Hayriye kuruldu.
● İlk defa telgraf hatları çekildi. (Edirne - İstanbul - Şumnu arasına)
● Muhassıllık meclisleri açıldı.
● Arazi kanunnamesi çıkarıldı.
● İlk defa dış borç alındı. (Kırım Savaşı)
● İlk kağıt para bastırıldı. (Kaime)
● İlk banka açıldı. (Bank-ı Dersaadet)
● Bank-ı Osmani adında ilk defa yabancı sermayeli İngiliz bankası açıldı. Bu bankaya para basma yetkisi verildi.
● Vekayi Tıbbiye adında ilk dergi basıldı. İlk özel gazete Tercüman-ı Ahval çıkarıldı. (Şinası ve Agah Efendi tarafından)
● Yarı resmi bir gazete olan Ceride-i Havadis çıkarıldı.
● Güllü Agop ilk Osmanlı modern tiyatrosunu kurdu.
● Devlet memuru ihtiyacını karşılamak için Mekteb-i Mülkiye açıldı.
● Osmanlı Devleti'nde sanayileşmeyi yürütecek eleman yetiştirmek amacıyla 1860'da "Islah-ı Sanayi Komisyonu" kuruldu. Bu komisyonun amacı sanayi eğitimi vermek, gümrük vergilerinin arttırılmasını sağlamak, esnafı bir arada tutan şirketler kurmak ve bu konular da sergiler açmaktı.
