Akşitler (İhşidiler) (935 - 969)

Akşitler (İhşidiler) (935 - 969)


Akşitler veya İhşidiler, 10. yüzyılda Orta Doğu'da hüküm süren bir Arap hanedanlığıdır. 935 yılında Basra'da kurulan hanedanlık, 969 yılına kadar varlığını sürdürmüştür. İhşidiler, bölgedeki siyasi ve askeri güçleriyle dikkat çekmişlerdir. Hanedanlığın kurucusu ve ilk hükümdarı olan İbn Akşit, Basra Valisi olarak görev yaparken bölgedeki otoritesini güçlendirmiş ve 935 yılında bağımsız bir hanedanlık kurmuştur. İbn Akşit, Bağdat'ta Abbasilerin egemenliğine karşı bağımsızlığını ilan etmiş ve Bağdat'ı ele geçirmeye çalışmıştır. Ancak başarılı olamamış ve Basra'da hüküm sürmüştür.

İbn Akşit'in ölümünden sonra, hanedanlık İbn Akşit'in oğlu Muhammed bin Akşit tarafından devralınmıştır. Muhammed bin Akşit, babasının politikalarını devam ettirmiş ve hanedanlığı daha da güçlendirmiştir. Muhammed bin Akşit, döneminde bölgedeki ekonomi ve kültür canlanmış, sanat ve bilim alanlarında da ilerlemeler kaydedilmiştir. İhşidiler dönemi, Orta Doğu'da siyasi istikrarsızlık dönemlerinden biriydi. İhşidiler, Abbasi halifeliğiyle rekabet içerisindeydi ve bölgedeki diğer güçlerle çeşitli mücadeleler yaşamıştır. İhşidiler, kendi sınırlarını genişletmek için farklı fetihler gerçekleştirmiş ve böylece topraklarını genişletmiştir. 969 yılında Muhammed bin Akşit'in ölümüyle hanedanlık sona ermiş ve yerine Hamdaniler geçmiştir. İhşidiler dönemi, bölgedeki siyasi ve kültürel gelişmelere etkileriyle önemli bir dönem olarak kabul edilir. Ayrıca İhşidiler, bilim, sanat ve edebiyatın desteklenmesiyle tanınan bir dönem olmuştur.



● İhşid; prens demektir.
● Mısır'da kurulan ikinci Türk-İslam devletidir.
● Kurucusu; Muhammed bin Tügaç'tır. (Ferganalı Muhammed)
● Abbasilerden ayrılarak kurulduğu için Tevaif-i Mülük devletidir.
● Hicaz bölgesine sahip olan ilk Türk-İslam devletidir.
● Fatimiler son vermiştir.
● Halife Mekke ve Medine'ye sahip olunmasından dolayı Muhammed bin Tügaç'a nur yüzlü, güneş gibi parlak anlamına gelen "Akşit" unvanını vermiştir.​